• Αρχείο κατά κατηγορία

  • Αρχείο κατά μήνα

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Μαζί με 20 ακόμα followers

  • Πρόσφατα άρθρα

  • Μαΐου 2017
    Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
    « Απρ.    
    1234567
    891011121314
    15161718192021
    22232425262728
    293031  
  • Διαχείριση

ΟΙ ΚΥΚΛΑΔΕΣ σε Compact “σεμιναριακά μαθήματα”.

Οι χοροί και τα τραγούδια των ανθρώπων που δημιούργησαν τον δικό τους

μα και Αιγαιοπελαγίτικα συγγενικό, λαϊκό πολιτισμό.

Βλέπω προσκλήσεις από φορείς με βαρύγδουπους τίτλους και καλούν σε σεμινάρια όπου θα εισηγηθούν και χορούς π.χ. «ΚΥΚΛΑΔΩΝ» ή «ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΩΝ», ενώ σε ότι αφορά τις υπόλοιπες περιοχές εστιάζουν (και σωστά πράττουν) σε ιδιαίτερες περιοχές ευρύτερων πολιτισμικών περιοχών.

Μάλιστα!!!

Kyclades CompactΔηλαδή θέλουν να μας πουν πως, χορολογικά και μουσικολογικά, οι πολυνησίες, οι μικρόκοσμοι των Κυκλάδων ας πούμε, ή των Δωδεκανήσων, είναι συμπλέγματα νησιών που μπορούν να ειδωθούν από αέρος, οπότε: “… μοιάζουν τα σπίτια με σπιρτόκουτα και με μυρμήγκια οι ανθρώποι…”.

Δηλαδή το σκεπτικό τους είναι: “ας εξετάσουμε τι συμβαίνει με τις περιοχές που συνορεύουμε πολιτισμικά, αλλά ας ρίξουμε κι ένα τουριστικό προορισμό μέσα προς άγρα ΄΄πελατών΄΄ ”.

Και πάλι μάλιστα!!!

Αγαπητοί, ακόμα και τα τουριστικά περιοδικά της μακρινής Σουηδίας έχουν ειδικά αφιερώματα για κάθε νησί ξεχωριστά των Κυκλάδων, των Δωδεκανήσων κ.λπ..

ΒΕΛΟΣ

Τα παλιότερα χρόνια [όταν ήμασταν εμείς φοιτητές και κάναμε το μάθημα των Ε.Π.Χ. με κλειδοκυμβαλίστρια (sic)] διαβάζαμε βιβλία (1-2 υπήρχαν) που συνοπτικά αναφέρονταν σε χορούς με επί μέρους τίτλους: “Χοροί της Πελοποννήσου (Καλαματιανός, Τσάμικος)  – του Αιγαίου  (Συρτός, Μπάλος)– της Κρήτης (Χανιώτικος, Πεντοζάλη)” κ.ά.

Οι «Πανκυκλαδικές» ή «Πανδωδεκανησιακές» σεμιναριακές συναντήσεις υπήρξαν πράγματι. Έβαλα κι εγώ το χεράκι μου, σε χρόνους όμως, που η επιτόπια με συμμετοχική παρατήρηση συστηματική επιστημονική έρευνα ήταν ανύπαρκτη ή ήταν στα σπάργανα.

Σήμερα πλέον, δεκάδες νέοι άνθρωποι καταπιάστηκαν με ιδιαίτερες εστίες λαϊκού πολιτισμού και πρέπει να τους δώσουμε βήμα και χώρο. Το ποιός μελέτησε συστηματικά και μπορεί να βγει στο βήμα καθώς και τ’ αποτελέσματα της «δουλειάς» θα το δείξει σιγά – σιγά ο “αμερόληπτος” χρόνος!!!! Η συστηματική επιστημονική έρευνα βέβαια μικρών κατά τόπους κοινοτήτων είναι ακόμα ζητούμενο.

Το 2017 πάλι τα ίδια;

“Σούστα Δωδεκανήσων”, “Μπάλλος Αιγαίου”, “Συρτός Κυκλάδων”;

Νισάφι  πια!!!!

Εκτός κι αν στα μάτια και κυρίως στη σκέψη μας φαίνονται όλα ίδια. Τότε ισχύει το:

“στο σκοτάδι, όλες οι αγελάδες φαίνονται μαύρες”.

Προς Ανάρρωση [4]: «Σκοπός του Γάμου»: χορευτικός σκοπός;

Αρκετά χρόνια τώρα ο “Σκοπός της νύφης” («Σκοπός του Γάμου»), από δρομικός σκοπός και μόνο (την ημέρα του γάμου) έχει γίνει χορευτικός και μάλιστα σαν πρώτος σκοπός του γλεντιού του γάμου.
Κι όμως ΔΕΝ ΗΤΑΝ ΣΚΟΠΟΣ ΓΙΑ ΝΑ ΧΟΡΕΥΤΕΙ!!!

Μάλιστα όταν ένας βιολάτορας δεν έπαιζε καλά για να ικανοποιήσει τη χορευτική διάθεση του “πελάτη του”, οι άλλοι “συνάδελφοί” έλεγαν γι’ αυτόν, πως: “αυτός παίζει τον σκοπό του γάμου”.
Αυτό που ακούμε λοιπόν στο βίντεο αυτό είναι μια νέα αυθαίρετη κατάσταση με γύρισμα σε μπάλλο μακριά από κάθε παραδομένο κοινοτικό κανόνα.

Αυτά που αναφέρονται εδώ είναι γνωστά στους παλιούς λαϊκούς οργανοπαίχτες της Νάξου. Αυτή η νέα κατάσταση έχει γίνει πλέον “παράδοση” για τους νεότερους (χορευτές κι οργανοπαίχτες), οι οποίοι όμως αγνοούν αυτό που παραδόθηκε και μάλιστα δεν “σηκώνουν και κουβέντα”.
Επίσης, αυτός ο άκριτος νεωτερισμός των Ναξίων οργανοπαιχτών έχει επιδράσει και στα ανά την Ελλάδα αντίγραφα που αφορούν παραστάσεις χορευτικών ομάδων, οι οποίες χορεύουν τον Σκοπό του Γάμου (Νύφης) ούτε καν ως Συρτό αλλά Μπάλλο!!!!!


Σχόλιο της Μαρίας Ξεφτέρη:
“Και να προσθέσω σε αυτές τις καίριες και επίκαιρες παρατηρήσεις του κ. Σπηλιάκου ότι κάτι ανάλογο δε παρατηρούμε και με την «πατινάδα», που ως σκοπός αρχικά του τραπεζιού, ως σκοπός δρομικός, έχει μεταλλαχθεί σε εναρκτήριο χορό στα γλέντια, στα πανηγύρια κ.λπ.; Αναρωτιέμαι, πώς συντελέστηκε αυτή η αλλαγή στους κανόνες; Σαφώς και ήταν πάντα αναπόσπαστο κομμάτι του γλεντιού, πότε όμως οι χορευτές απώλεσαν τη συνείδηση της λειτουργίας αυτού του σκοπού…;”

«…ο παραδοσιακός χορός είναι μια δραστηριότητα που αξίζει τα λεφτά της…»!!!!!

.................Ο Ελληνικός Παραδοσιακός χορός δεν είναι ένα ασαφές, αόριστο, χαώδες θέμα. Είναι ένα φαινόμενο ανθρωπολογικό, κοινωνικό, ιστορικό, ανθρωποποιητικό. Υποκείμενο τον ελληνικού χορού είναι ο άνθρωπος ως άτομο, ως ον λογικό, ιστορικό, κοινωνικό, ομιλητικό, ως πρόσωπο.

 


Με βάση αυτή την παραδοχή, που αποτελεί και την δική μας οπτική, την δική μας προσέγγιση του Ελληνικού Χορού, παρακολουθείστε τα παρακάτω!!!

Άλλοι ψάχνουν να βρουν το κρυμμένο πλούτο των διανθρώπινων σχέσεων και να αναδείξουν τη μορφωτική δύναμη και την παιδαγωγική αξία του χορού με το βλέμμα στο μέλλον και στον ορίζοντα μιας καλύτερης κοινωνίας κι άλλοι διατυπώνουν στο επιμύθιο άρθρου τους την φράση: «Χορέψτε λοιπόν, γιατί εκτός από το σώμα σας το έχει ανάγκη και το «εγώ» σας…»

Μεταξύ δε άλλων (που μπορείτε να διαβάσετε στο άρθρο, που υπήρξε η αφορμή για τούτη την ανάρτηση) διατυπώνονται και τούτα:

… “Γιατί πρώτον και κυριότερο ο παραδοσιακός χορός είναι μια δραστηριότητα που αξίζει τα λεφτά της. «value for money» που λέν’ και στο χωριό μου!
Είναι ένα είδος άσκησης που συνδυάζει τόσο την εκγύμναση του σώματος όσο και του νου, δηλαδή και γυμναστική και ψυχαγωγία.
Είναι μια δραστηριότητα που έχει αποτελέσματα στην κοινωνική ζωή του καθενός. Τι θέλω να πω, ότι αυτά που θα μάθεις σε μια αίθουσα διδασκαλίας μπορείς να τα εφαρμόσεις άμεσα από μια γιορτή σε κάποιο σπίτι, σε ένα μαγαζί με μουσική μέχρι και στο πανηγύρι του χωριού.
Αποτελεί μια σχετικά «εύκολη» δραστηριότητα με άμεσα αποτελέσματα. Μπορείς δηλαδή να έχει πολύ άμεσα αποτελέσματα και να νιώσεις το αίσθημα της ικανοποίησης”…..

Ολόκληρο το δημοσίευμα: Πηγή

Ένας φίλος που το διάβασε συμπλήρωσε:
…«σε επόμενο άρθρο μπορεί να γράψει για τη διαφορά των διατάσεων που απαιτούνται πριν το χορό μεταξύ του πρωτοχορευτή και των υπολοίπων. Και η μελέτη θα μπορούσε να διευρυνθεί αναζητώντας τις διαφορετικές διατάσεις που απαιτούνται κατά γεωγραφική περιοχή. Μην μιλήσω για την αποθεραπεία… ολόκληρο επιστημονικό πεδίο ανεξερεύνητο»…

Ένας άλλος μου έγραψε:
«Πω πω…κρίμα…πάντως…
…Εγώ ……. μετά από τόσα χρόνια και ίσως κάποια στιγμή να ξεγελάστηκα κι εγώ, νομίζοντας πως θέλω να ικανοποιήσω το εγώ μου, συμπεραίνω σήμερα ότι τελικά είμαι ερωτευμένος με την απλότητα που διασκέδαζαν οι παππούδες μας και βέβαια ερωτεύτηκα αυτούς τους ανθρώπους που χωρίς να με ξέρουν, μου επέτρεψαν κάποια στιγμή να αισθανθώ «δικός τους» και είμαι χαρούμενος γιατί έχω στην καρδιά μου τέτοιες στιγμές, που με κάνουν να πω «ναι ρε γαμώτο ήμουν κι εγώ εκεί … Αν τελικά ήμουν ένας ενήλικας σαν αυτούς που περιγράφει ο συγγραφέας ο λόγος που θα επέλεγα να κάνω αυτό το χόμπι θα ήταν αυτός και μόνο αυτός!!!! (Ρωτάω τα παιδιά στο μάθημα να μου πουν τι είναι για αυτά ο παραδοσιακός χορός με μια λέξη ξέρετε τι μου απάντησαν (χωριό, παππούς, ψυχή, έκφραση, φιλία, λαβή, ξέσπασμα, γυναίκα… και πολλά άλλα). «Εγώ» δεν μου είπε κανένα!!!»

Κάποιοι άλλοι:
«Πέφτω από τα σύννεφα… Το εγώ;;;;;; Αν είναι δυνατόν…»

«Τί να σου κάνουν μόνο τα πτυχία και οι πολλές γνώσεις όταν δεν υπάρχει συναίσθημα;; αν δεν προσπαθήσεις να καταλάβεις τον κάθε τόπο και τους ανθρώπους του;; έτσι τα αντιμετωπίζεις όλα ..στείρα!! όλα για την αυτοπροβολή γίνονται τελικά και για το κέρδος! ΝΙΣΑΦΙ !!»
…………………………………………
σχετικό με τον παραδοσιακό χορό, την εκγύμναση κ.ά. σχετικά είναι και το αναρτημένο άρθρο:
εδώ: Παρουσίαση1

Προς ανάρρωση [1] Περί «Κεχαγιά» και «Πατήματος» της Λήμνου

Περί «Κεχαγιά»

IMG_3004«Η Λήμνος είναι ταυτισμένη με τον κεχαγιά. Τα τραγούδια και οι χοροί της ασχολούνται με  τη ζωή και τις περιπέτειες του κεχαγιά. O Θεόφιλος Χατζημιχαήλ, ο υπέροχος αυτός λαϊκός ζωγράφος, το 1933 θα τον απεικονίσει καθιστώντας τον, σύμβολο του νησιού. Η λέξη κεχαγιάς προέρχεται από τη τουρκική λέξη κâhya που σημαίνει το φροντιστή, τον επιστάτη, τον  οικονόμο ή το μαγιοδρόμο. Οι κεχαγιάδες της Λήμνου  αρχικά ήταν οικονομικοί διαχειριστές, επίτροποι πλουσίων  γαιοκτημόνων  ή αγιορείτικων μονών κι αργότερα έγιναν οι ίδιοι ιδιοκτήτες  μαντρών.

O κεχαγιάς ασχολείται με την κτηνοτροφία, έχει στη κατοχή του κοπάδι πρόβατα, μοσχάρια στο παχνί, βόδια στη βοσκή, άλογα, μουλάρια και γαϊδούρια»….

Πηγή: http://kokkinovraxos.blogspot.gr/2011/03/blog-post_4962.html

Οι στίχοι του τραγουδιού που συνοδεύει τον συνώνυμο χορό:

Βρε Κεχαγιά, βρε Κεχαγιά πιρήφανι με τις πλατειές λαγάρις
Έλα πέρασι, παίξι κι γέλασι
Έλα πέρασε και βήξε κι ένα πετραδίκι ρίξε
Πέρασα κι ήπλυνις ρούχα κι ήχασα το νου που σου ‘χα
(Να σι ψοφούν τα σκλόφαγα, να μένουν οι γαλάρες)
(μπρόβαλε να διεις καρδιά που τυραννείς)
Ξιπράξανι τα πρόγατα και Πε΄σαν μεσ’ τα σάμια
Μα τημ Παναγιά Δε σ’ αμπαρνιέμαι πιά
Μα τημ Παναγιά Κουκώνα, λεύτερος είμι ακόμα
Μα τουν Άγιου Κουσταντίνου, θα σι κλέψου δεν σ’ αφήνου
Όταν μ’ αρραβουνιάζανι,κ δεν τούξιρα ου καημένους
Μα τημ Παναγιά, αχ! Αγάπη μου Λημνιά
(Μήλο της μηλιάς κορμί της αγκαλιάς)
Μήλο μου του Παραδείσου, χάδια πω ‘χει το κορμί σου
Αστιβιές και αθυμαρέλια, τα’ άσπρα σου τα ποδαρέλια
(στης μάντρας τα τραφώματα ήμουν ακουμπισμένος)
(Μα τημ Παναγιά , κουκώνα νΤενεδιά). Συνέχεια

Η τηλεοπτικοποίηση των εθίμων κι οι γυναίκες!

Μπράβο βρήκαμε την τεχνική και χάσαμε το συναίσθημα !

Της δημοσιογράφου Άννας Στεργίου (annastergiou11@gmail.com)

1

Παρακολουθώ μ’ ιδιαίτερο ενδιαφέρον κάθε φορά την παρουσίαση δημοτικών χορών από χορευτικά συγκροτήματα είτε σε παραστάσεις, είτε σε αθλητικούς χώρους είτε στην τηλεόραση. Το τελευταίο καιρό όμως αναρωτιέμαι γιατί να περνώ αυτήν την απογοήτευση.

Έχοντας ζήσει το κλίμα επί πάνω από 20 χρόνια σε χορευτικά συγκροτήματα – 3 τον αριθμό  και περνώντας από 2 διαφορετικές σχολές μπαλέτου – απογοητεύομαι όλο και πιο με τον τρόπο που χορεύουν οι γυναίκες μπροστά στην τηλεοπτική οθόνη. Είναι σα να τις έχει μαγκώσει κάποιος με κάνα δόκανο.

Το 90%  χαμηλοβλεπούσες,  σεμνές, ταπεινές κι όλες με τα χέρια στην ίδια ακριβώς θέση λες και τις πάτησε το τρένο. Κι επειδή ακριβώς είμαι γυναίκα με πονά όλο και περισσότερο αυτό το θέαμα που έχει πάρει πια μεγάλες διαστάσεις, για όποια τηλεοπτική εκπομπή κι αν μιλάμε.

Η παρουσίαση μέσα από τις παραστάσεις πάσχει αλλά ειδικά στην τηλεόραση  το χάλι ειδικά για τις γυναίκες είναι αμίμητο. Στην προσπάθειά τους, να κρατούν το ρόλο του αρχέγονου θηλυκού, που είναι ένα βήμα πίσω από τον άντρα, γιατί έτσι όριζαν οι ρόλοι παλιά, οι γυναίκες χάνουν τον εαυτό τους.

Μα, χόρευαν όλες έτσι; Είχαν όλες οι γυναίκες στα χωριά τον ίδιο χαρακτήρα; Το ίδιο πανομοιότυπα, το ίδιο στείρα; Ήταν όλες το ίδιο χαντακωμένες από έναν άντρα που μπορεί στο σπίτι να τις έδερνε κι έξω να ήταν μια ωραία ατμόσφαιρα; Ναι, υπήρχαν κι οι επαναστάτριες κι οι γυναίκες που ήταν άξιες και στο σπίτι και στο χωράφι και καλά ζευγαρωμένες με τους άνδρες τους. Κι αυτές χόρευαν και το έλεγε η ψυχή τους. Συνέχεια

Παιχνίδια και παιχνιδιατόροι του χορού στη Νάξο

1

Της Σοφίας Α. Σπανέλη – Αναγνώστου

«Είχεν βιολιά που στέναζαν
λαούτα που βογκούσαν
και είχε και τραγουδιστές
που τα πουλιά σιωπούσαν»

“Παιχνίδια και παιχνιδιατόροι του χορού στη Νάξο. Όργανα, οργανοπαίκτες και χορευτικό τραγούδι”.

Του Σταύρου Χαρ. Σπηλιάκου, Δρ. Χορολογίας του Ελληνικού Παραδοσιακού Χορού του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Εκδόσεις «Αντώνης Αναγνώστου», Αθήνα 2003.

Σχεδιασμός Βαγγέλη Καρατζά.

…………………………………………………………………………………..

Ιστορίες για παιχνιδιάτορες (οργανοπαίκτες) τακίμια, ταξίμια και τσαλίμια. Πρωταγωνιστές τζαμπουνιέρηδες, ντουμπαξήδες, βιολάτορες, λαουθιέρηδες, στιχοπλόκοι, γλεντιστές και πρωτοχορευτές αλλά και όλες οι γενιές των Ναξιωτών που δημιούργησαν αυτό τον ολοζώντανο λαϊκό πολιτισμό. Μια ολοκληρωμένη μελέτη του πολιτιστικού τρίπτυχου χορός-άσμα-μουσική της ναξιακής κοινωνίας, με καταγραφή των μουσικών οργάνων που έπαιξαν και παίζουν ακόμα στα χορευτικά γεγονότα, αναφορά στους οργανοπαίκτες, τις μεταξύ τους σχέσεις και τις σχέσεις τους με τους χορευτές, αλλά και αφηγήσεις των ίδιων των παιχνιδιατόρων και τραγουδιστών για τα μουσικά και χορευτικά πράγματα. Ενα ταξίδι που θα ξυπνήσει μνήμες στους μεγαλύτερους και θα παρασύρει τους νεώτερους!

Το βιβλίο είναι απόρροια πολύχρονης επιτόπιας έρευνας του Δρ. Σταύρου Σπηλιάκου, ο οποίος γεννήθηκε στη Σπάρτη και είναι βαθύς γνώστης του παραδοσιακού χορού αφού διδάσκει από το 1984 το μάθημα των ελληνικών παραδοσιακών χορών στο Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού (Τ.Ε.Φ.Α.Α.) του Πανεπιστημίου Αθηνών. Εχει συμμετάσχει με ανακοινώσεις του σε διεθνή συνέδρια και διδάσκει σε σεμινάρια για τον ελληνικό παραδοσιακό χορό στην Ελλάδα και στο εξωτερικό. Ο συγγραφέας ακολούθησε «μικτή» μεθοδολογία: συμμετοχικής παρατήρησης, βιβλιογραφικής έρευνας, καταγραφής με συνεντεύξεις και άλλες τεχνικές (φωτογραφία, μαγνητόφωνο, βίντεο). Συνέχεια

ΒΙΒΛΙΑ σε ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ του 2014

Περιποιεί  Τιμή για μένα η συμπερίληψη αναφοράς στα βιβλία μου στο ημερολόγιο για το 2014 που εξέδωσαν από κοινού οι Σύλλογοι «Άγιος Γεώργιος» των Κινιδαριωτών με έδρα την Αθήνα και «ΑΠΙΚΡΑΝΤΟΣ» με έδρα τον Κινίδαρο.

ΑΠΙΚΡΑΝΤΟΣ - ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΣ

 ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΚΙΝΙΔΑΡΟΥ (ΕΝΤΥΠΟ) 2014

Με την ευκαιρία αυτή δημοσιεύω φωτογραφίες (για πρώτη φορά) από την πανηγυρική παρουσίαση του βιβλίου μου «ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑΤΟΡΟΙ του ΧΟΡΟΥ στη ΝΑΞΟ» που έγινε στον Κινίδαρο στις 11 Αυγ. 2004.

Πατήστε στον παρακάτω σύνδεσμο για να δείτε τις φωτογραφίες

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ

ΕΞΩΦΥΛΛΟ ΜΠΑΛΛΟΣΕΞΩΦΥΛΛΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΧΝΙΔΙΑΤΟΡΟΙ

Αρέσει σε %d bloggers: