• Αρχείο κατά κατηγορία

  • Αρχείο κατά μήνα

  • Enter your email address to follow this blog and receive notifications of new posts by email.

    Μαζί με 20 ακόμα followers

  • Πρόσφατα άρθρα

  • Απρίλιος 2009
    Δ Τ Τ Π Π Σ Κ
    « Μαρ.   Μάι. »
     12345
    6789101112
    13141516171819
    20212223242526
    27282930  
  • Διαχείριση

Ο Ελληνικός παραδοσιακός χορός (κατεστραμμένη ζωή)


 Βιογραφικό Γ.Δ. ΦαράντουDr. Phil  Γ.Δ. Φαράντος

Ο ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΣ ΧΟΡΟΣ

στον αισθητικό ορίζοντα

της «Σχολής της Φρανκφούρτης»

ή

των «θεωριών περί κατεστραμμένης ζωής»

Διάλεξη η οποία έγινε στο Μουσείο Ελληνικής Λαϊκής Τέχνης (Πλάκα) (Μάρτιος 1991) στα πλαίσια Σεμιναρίου για τον Ελληνικό Παραδοσιακό Χορό.

 Η εποχή μας ως προς τον Ελληνικό Παραδοσιακό Χορό, τον Νεοελληνικό χορό, είναι μια εποχή καταστροφής. Ταυτόχρονα όμως μαζί με την καταστροφή κατάπτωση και έξωση διαπιστώνε­ται μια διάρκεια η οποία μέσα σ’ ένα νέο κόσμο είναι φορτισμένη με ένταση και αυτοπεποίθηση με αποξένωση και αυτοεμπιστοσύνη με πλήγματα και αλλεπάλληλα φαινόμενα ζωτικότητας.

Έτσι επιδιώκουμε να φέρουμε το φαινόμενο αυτό σε επαφή με νέους θεωρητικούς ορίζοντες της εποχής μας και να το θέσουμε υπό δοκιμασία ούτως ώστε να διακρίνουμε τις δυνάμεις του εκείνες οι οποίες τελικά θα υπερβούν την εποχή μας διότι δεν είναι δυνάμεις εποχικές, αλλά ανθρωπολογικές εκτεθειμέ­νες στις αρνητικές τάσεις μιας εποχής.

Αναζητούμε στις περιοχές αυτές την εμφάνιση του «χορεύω άρα υπάρχω» ως ένα Signum πνευματικής ελευθερίας, άρνησης μέσα στην αναγκαιότητα.

Στον ορίζοντα αυτόν θα επερωτήσουμε τον Ελληνικό Παρα­δοσιακό Χορό με τη γλώσσα των Lukacs, Horkheimer, Adorno, Marcuse, Bloch, αφού πρώτα μέσω φιλολογικών τόπων όπου περι­γράφεται κατεστραμένη ζωή και ιστορία αφήσουμε την ίδια την νεοελληνική παράδοση να μας μιλήσει για το πώς συναρτάται μέσα σ’ αυτή κατεστραμένη ζωή και νεοελληνικός χορός.

Ο καταρρέων κόσμος, η εθνική υποταγή, οι εξορίες, οι βια­σμοί, οι καταστροφές, οι λεηλασίες, οι αιχμαλωσίες, οι διώξεις, η αρρώστια, ο θάνατος, οι προσβολές, η φτώχεια, η καθυστέρηση, η χαροκαμένη μάνα που βγάζει τα μαύρα στο γάμο της κόρης της, ή η χοντρή και άτσαλη που χορεύει μες στους καημούς μιας ταβέρνας ας μας δείχνουν την έκταση μέσα στην οποία προσεγ­γίζουμε το εν λόγω φαινόμενο.

                       

Φιλολογικοί τόποι.

1)

«Πώς έχω μάτια και θωρώ! Πώς έχω φως και βλέπω!

Πώς έχω νουν και περπατώ στον άτυχον τον κόσμον».

(Ανακάλημα της Κωνσταντινούπολης. Γράφτηκε αμέσως μετά την Άλωση. Στίχοι 26-27).

Χειρόγραφο 2873 της Εθν. Βιβλιοθήκης Παριστίων. Legrand, Collection de monuments, Athens 1875 και Κριαράς 1956.

 

2)

«Άρχοντες, αρχοντόπουλα, αρχόντισσες μεγάλες, ευγενικές και φρόνιμες, ακριβαναθρεμμένες, ανάγλυφες πανεύφημες, ύπανδρες και χηράδες, και καλογριές ευγενικές, παρθένες, ηγουμένες! Άνεμος δεν τους έδιδε, ήλιος ουκ εβλεπέν τες, έψαλλαν, ενεγνώθασι εις τ’ άγια μοναστήρια ηρπάγησαν ανηλεώς ως καταδικασμένες!

Πώς να τες πάρουν στην Τουρκιά σκλάβες να πουληθούσιν και να τες διασκορπίσουσι Ανατολή και Δύσιν

γυμνές και ανυπόλυτες δαρμένες, πεινασμένες».

(Ανακάλημα της Κωνσταντινούπολης. Στίχοι 72-81).

 

3)

«Ποιος να μεν κλαύση εγκαρδιακά, να βαριαναστενάξη, τα ‘νόματά μας θλιβερά με δάκρυα να φωνάξη:

Πού ‘στε, παιδάκια μας γλυκά, γονείς αγαπημένοι, αδέλφια μας παμφίλτατα που ‘στε εις την γην κρυμμένοι, που εγίνησαν τα κάλλη σας, πού διέθ’ η εμορφιά σας,

η γνώση σας η περισσή κι η μύτ’ η κοντυλάτη,

τα στήθη τα πανέμορφα κι η μαρμαρένια πλάτη, κρυσταλλοροδοκόκκινα μάγουλα και χειλάρια, πρινοκοκκάτα, νόστιμα και γλώσσα μας καθάρια,

πώς δεν μας αποκρίνεστε, πως δεν απιλογάστε

πώς μας επαρατήθητε στον Άδην και κοιμάστε;

πώς υπομένετ’ ελεεινοί, γυμνοί και χωρίς στρώμα

την ψύχραν και τα χώματα τον τάφον και την βρώμα

πού είναι τα ροδοστάματα και πού είναι οι μυρωδιές σας,

και που είναι οι μόσχοι οι περισσοί και πού είναι οι ευωδιές σας,

……………………………………………………………………

Και τώρα πώς εμείνετε εξεμοναχιασμένα

…………………………………………………………………   

Εμείς τον ήλιον ξεύρετε, γι’ αυτούς δεν ημπορούμεν

χωρίς αναστενάσματα και δάκρυα να θωρούμεν»

(Πένθος θανάτου. Βενετία 1524. Στίχοι 60-87).

 

Επιτάφιον

«Λάσκαρις αλλοδαπή γαίη ένι κάτθετο,

γαίαν ούτι λιην ξείνην, ω ξένε, μεμφόμενος.

εύρετο μειλιχίην. Αλλ’ άχθεται είπερ Αχαιοίς

ουδ’ έτι χουν χεύει πατρίς ελευθέριον»

(Το έγραψε ο ίδιος ο Λάσκαρις (1445-1535) και βρίσκεται χαραγ­μένο στον τάφο του στην Santa Agathaστη Ρώμη).

Μετάφραση

«Ο Λάσκαρις ενταφιάστηκα σε ξένη γη και δεν την μέμφεται, ξένε, ως πολύ ξένη, τη βρήκε μειλίχια, στενάζει όμως για τους Έλληνες που δεν μπορεί ακόμα η πατρίδα τους να ρίξει στον τάφο τους λίγο ελεύθερο χώμα».

 

Διάσπαρτοι Στίχοι από Δημοτικά Τραγούδια.

– Μήνα σε γάμο ρίχνονται, μήνα σε χαροκόπι μηδέ σε γάμο ρίχνονται, μηδέ σε χαροκόπι.

-Μάνα μ’ εκακοπάντρεψες που μ’ έδωσες στους κάμπους.

 

–   Την ξενιτιά, την ορφάνια, την πίκρα, την αγάπη

τα τέσσερα τα ζύγιασαν, βαρύτερ’ είν’ τα  ξένα.

– Για φάτε πιέτε βρε παιδιά χαρείτε να χαρούμε

τούτον το χρόνο τον καλό, τον άλλο ποιος το ξέρει

για ζούμε, για πεθαίνουμε, για σ’ άλλον κόσμο πάμε.

 –  Μαύρη μωρέ πικρή ζωή που κάνουμε

εμείς οι μαύροι κλέφτες…

 

Θα μπορούσαμε να προσκομίσουμε πολλούς φιλολογικούς τόπους όπου εμφανίζονται κακές, άσχημες, βλαμένες, κατεστραμένες υποκειμενικές, διυποκειμενικές, κοινωνικές σχέσεις, πλή­ρεις πόνου, φόβου, καταπίεσης, καθυστέρησης, ασχήμιας, παθών, ενοχής, κατάντιας, καταστροφής κ.λπ.

Ο άνθρωπος της «παραδοσιακής κοινωνίας» στην δαγκάνα της άρνησης; Και ο παραδοσιακός χορός; Πώς χορεύουν λοιπόν και γιατί χορεύουν οι άνθρωποι της «παραδοσιακής κοινωνίας» υπό τους όρους μιας τόσο σκληρής και άτεγκτης, διαπιστωμένης και συνειδητής, άρνησης;

Χορεύουν το χορό της απελευθέρωσης. Πώς; Με το χορό, μέσα στο χορό, μέσω του χορού. Κατά τον Luckacs χορεύουν στον ορίζοντα μιας «κάθαρσης», η οποία εννοεί τον άνθρωπο πάνω απ’ τη δοσμένη άμεσα μερικότητα, τον υψώνει και μεσολα­βεί σ’ αυτόν τη μοίρα ολόκληρου του γένους, την άρση της αλλοτρίωσης και της πρακτικής διάσπασης του σε υποκείμενο – αντικείμενο.

Κατά τον Bloch χορεύουν στον ορίζοντα μιας Προγραμματι­κής για την πραγμάτωση της ιστορικής αλλαγής και την παρα­γωγή του όχι – ακόμη – γενομένου, του αδύνατου, της αναμονής και του αναμενόμενου Είναι του ανθρώπου.

Έτσι έχουμε εδώ μια προοδευτική κίνηση, του καθοδόν κινη­τού όντος το οποίο στρέφεται απ’ τη φύση προς τον εαυτό του και την ύπαρξη του ως φροντίδα για τον άνθρωπο λαμβάνοντας υπόψη την κοινωνική κατάσταση, την ιστορική εξέλιξη, την πράξη, την εργασία, την επαναστατική δραστηριότητα, την φύση, την ιστορία, την κοινωνία και τον ίδιο τον άνθρωπο. Έτσι έχουμε εδώ μια «συνείδηση του αύριο», γνώση της ελπίδας, ένα νέο ανθρωπισμό. Έτσι η χορευτική πείρα, το τώρα, η στιγμή, αποβαί­νουν αινιγματικά ενώ το αύριο το άλλως – δύνασθαι – είναι, το ελπιζόμενο, το νοσταλγούμενο, το νέο, γίνονται καταληπτά.

Μέσα σ’ αυτή τη διαδικασία βρίσκεται σε ενέργεια όχι η γενετήσια ορμή όπως λέει ο Freud αλλά η στέρηση, η έλλειψη και η όρεξη (το κέφι) όπως λέει ο Αριστοτέλης.

Έχουμε επομένως σ’ αυτή την περίπτωση μια διαδικασία αυτοδιεύρυνσης, αυτοσωτηρίας και πρόγνωσης του ερχόμενου και ελπιζόμενου έστω και με τη μορφή της ουτοπίας. Δηλαδή στη συμμετοχή του βλαμένου στο χορό έχουμε μια δυνατοστρέφεια, μια δύναμη, μια δυνατότητα κάποιου που προοδευτικά και υλικά μορφοποιεί τον εαυτό του, μια διαλεκτική η οποία γνωρίζει τις διακοπές, τις καταστροφές, τις ελλείψεις και τα βάσανα και τείνει συνεχώς προς το νέο, το δυνατό, το αύριο, το καλύτερο, την ουτοπία. Δηλαδή στη συμμετοχή του άσχημου στο χορό έχουμε μια Docta spes, μάθηση ελπίδας, κατάφαση και άρνηση του τώρα, νοσταλγία ενός νέου χορού, μιας νέας πατρίδας, του βασιλείου της ελευθερίας όπου θα έχουμε την υπέρβαση της άρνησης, της ασχήμιας, της έλλειψης και θα έχουμε τη νέα ταυτότητα, τη φυσικοποίηση του ανθρώπου και την ανθρωποποίηση της φύσης.

Έτσι η συμμετοχή του άσχημου στο χορό σημαίνει την προσ­δοκία, την όχι-ακόμη επιτευχθείσα πληρότητα, ελευθερία, ταυ­τότητα και πατρίδα.

Υπό την έννοια αυτή όχι μόνο το άσχημο, το ελλιπές, το ατελές που συμμετέχει στο χορό αλλά όλοι όσοι συμμετέχουν σ’ ένα χορό, ακόμη και οι φαινομενικά τώρα δυνατοί, ωραίοι, άρτιοι κ.λπ. υπόκεινται σ’ αυτή τη διαλεκτική ένταση με τον παραπάνω προοπτικό χαρακτήρα.

Μέσα λοιπόν στο χορό έχουμε τη μεσολάβηση της ενότητας zσώματος και φαντασίας, σώματος και πνεύματος, του σήμερα και του αύριο, του νυν και του μέλλοντος του ανθρώπου, μια διαδι­κασία διαρκούς αυτοϋπέρβασης του υφιστάμενου και τάσης προς το humanum, την έλευση του πραγματικού εαυτού μας και του αληθινού ανθρώπου. Ο χορός κατ’ αυτό τον τρόπο αποκτάει τα χαρακτηριστικά μιας διαδικαστικής κινητικής τελεολογικής εσχατολογίας. Ο κάθε χορός αποκτάει τα χαρακτηριστικά του expressionismus, μιας συμβολικής γλώσσας, μιας προφητικής μεταφοράς, μιας έκστασης η οποία έχει κριτική σημασία διότι δείχνει πέρα απ’ την συγκεκριμένη ατομική ή κοινωνική διάσπαση, έλλειψη, καθυστέρηση κ.λπ. στο νέο, στη διαρκή ανανέ­ωση και πλήρωση του ανθρώπου.

Κατά τον Horkheimer «πραγματικό είναι μόνο αυτό που δεί­χνεται στην αισθητική εμπειρία» επομένως για το τι είναι χορός, παραδοσιακός κ.λπ. και πώς συμμετέχει ή χορεύει ο άνθρωπος αυτό αφορά μια κοινωνική πράξη για την οποία πρέπει να υπάρ­ξει μια υλιστική θεωρία, ένας πειραματικός έλεγχος του «κοινω­νικού προσχηματισμένου» μια θεωρία που να δείχνει τις ιστορι­κές αντιφάσεις με τις οποίες είναι αυτό μπλεγμένο και να οδηγεί στην αλλαγή ή ανατροπή τους. Η θεωρία αυτή λέγεται κατά τον Horkheimer Κριτική θεωρία, δείχνει πότε έχουμε επιτακτική ανά­γκη αλλαγών, εισέρχεται στον κοινωνικό αγώνα για επιτάχυνση των κοινωνικών εξελίξεων, την αποφυγή και υπέρβαση της ασχή­μιας και καθυστέρησης, τη «δυνατή ευτυχία» και την «πραγμά­τωση μιας λογικής κοινωνίας». Σε σχέση μ’ αυτά εμφανίζεται η απαισιοδοξία «θλίψη», λόγω της αδικίας και ασχήμιας που υφί­σταται η οποία δεν μπορεί ποτέ να μηδενιστεί, λόγω της υποψίας για δυνατό «καλύτερο» όπως και λόγω της γνώσης ότι παρά την ανθρώπινη προσπάθεια έχουμε παράταση των απάνθρωπων σχέ­σεων και της εξαθλίωσης των ατόμων. Ειδικά τα άτομα δεν μπορούν να ξεχάσουν την εξαθλίωση διότι γι’ αυτά υφίσταται η ανοησία του θανάτου και ο «δρόμος της ιστορίας».

Έτσι οι άνθρωποι γίνονται αλληλέγγυοι μέσα στην εξαθλίωση και εδώ ακριβώς πηγάζει η δύναμη φαινομένων όπως ο παραδο­σιακός χορός διότι μέσα σ’ αυτά ανακαλύπτουν μια εμπιστοσύνη για πρόοδο και ευτυχία μέσα στην ιστορία.

0 πεσσιμισμός εδώ συνδέεται με το «αταλάντευτο» ενδιαφέ­ρον για ένα καλύτερο μέλλον» όπου παίζουν θετικό ρόλο ακόμη και οι ουτοπίες.

Ο κόσμος είναι πλήρης φόβου, τεχνοποιήθηκε, κανονικοποιήθηκε και κολλεκτιβοποιήθηκε και έτσι η ελπίδα για ένα καλύτερο αύριο στηρίζεται στην «έλλειψη σεβασμού» προς το τελεσί­δικο.

«Όχι το καλό αλλά το άσχημο είναι το θέμα της θεωρίας…. το στοιχείο της είναι η ελευθερία, το θέμα της η καταπίεση», ο παρών δρόμος της κοινωνίας, η δικαίωση του πεσσιμισμού, η κατεστημένη τάξη, το «ρεγουλαρισμένο μέλλον», τα αδιέξοδα, η αθλιότητα, η αδικία.

Ενάντια σ’ αυτό πρέπει να στραφεί μια «παραγωγική αλή­θεια», η οποία πηγάζει απ’ την αλληλεγγύη μεταξύ των ανθρώ­πων, η κριτική του εργαλειακού ανθρώπου, της τεχνοκρατίας. της Manipulation, της ιδεολογίας, της μη πραγμάτωσης, της αλλοτρίωσης, της κατάπτωσης του ανθρώπου, του εμπειρισμού.

Η «φρίκη» δεν είναι το τελικό στάδιο της ιστορίας, ούτε η διάσπαση, ο ευτελισμός, η καταπίεση και η απομόνωση του ανθρώπου, αλλά η αισιοδοξία για μια νέα εποχή με λιγότερη ιδεολογία και καταπίεση, ένας πιο ανθρώπινος κόσμος η άρση της απομόνωσης και διάσπασης του ανθρώπου ως συνολικό έργο πάνω στο κοινωνικό γίγνεσθαι.

Μέσα στον ελληνικό παραδοσιακό χορό έχουμε αυτή τη συμβολική και πραγματική, καιρική και εποχική, άρση της διά­σπασης και απομόνωσης κατά παραδειγματικό τρόπο.

Ο Adorno βλέπει τη φιλοσοφία ως ένα κριτικό αντισύστημα στο σύστημα που μπλοκάρει και «παραλύει τις κινητήριες δυνά­μεις του ανθρώπου» το σημερινό πολιτικοκοινωνικό σύστημα της Διοίκησης, Τεχνοκρατίας, Εντατικής Παραγωγής, της Βιομηχανι­κής, Καταναλωτικής Κοινωνίας. Η θεωρία όμως καθυστερεί να ανατρέψει την πράξη, αυτό το σύστημα, γι’ αυτό η Κριτική θεω­ρία, η Αρνητική Διαλεκτική πρέπει να στραφεί ενάντια στη θετι­κότητα όλων των μορφών, την ταυτότητα, τον καταναγκασμό, την κυριαρχία του γενικού, την εξορία της αντίφασης, χωρίς εφησυχασμό ως μια νέα μορφή ελπίδας.

Η Αρνητική Διαλεκτική εννοεί έναν Υπαρκτό Ανθρωπισμό ο οποίος δεν θεωρεί την κοινωνία ως ομογένεια, γενικότητα ή συσσώρευση κοινωνικών ατόμων, όπως η εμπειρική κοινωνική έρευνα, αλλά ως πεδίο όπου έχουμε αμοιβαίες σχέσεις γενικού και μερικού και όχι τάσεις… να στραγγαλιστεί το μερικό και ατομικό απ’ το γενικό. Ένα τέτοιο πεδίο αποτελεί ο ελληνικός παραδοσιακός χορός.

Στον ύστερο καπιταλισμό κατά τον Adorno οι άνθρωποι γίνο­νται ένστολοι και ως εργαζόμενοι και ως σκεπτόμενοι και ως έχοντες ανάγκες και ως καταναλωτές μέσω της ρεκλάμας και της βιομηχανίας πολιτισμού.

Αυτό σημαίνει κοινωνικοποίηση με όλο λιγότερη ελευθερία και αυθορμητισμό, με όλο περισσότερα «απλά άτομα» τα οποία εκμηδενίζονται απ’ τη βιομηχανία πολιτισμού η οποία συρρικνώ­νει τις προϋποθέσεις μιας δημοκρατικής κοινωνίας.

Η εποχή μας σε σχέση με την ελευθερία είναι μια «εποχή παγκόσμιας κοινωνικής καταπίεσης» στην οποία ελευθερία γίνε­ται φανερή μόνο ως αντίσταση στην καταπίεση. Χωρίς αντίσταση δεν υπάρχουν ηθικές πράξεις οι οποίες είναι δυνατές μόνο μέσα σε μια κοινωνία όπου το άτομο και αυτή βρίσκονται σε ενότητα και επομένως έχει ουτοπικό χαρακτήρα. Και έτσι θέτουμε τώρα ία ερωτήματα:

I) Ποιες είναι οι σχέσεις Ελληνικού Παραδοσιακού Χορού και βιομηχανίας πολιτισμού στην εποχή μας.

II) Ο Ελληνικός Παραδοσιακός Χορός ως πέρα από ρεκλάμα, προπαγάνδα και «απλά άτομα» φαινόμενο μπορεί να θεωρηθεί μια προϋπόθεση ή έκφραση μιας δημοκρατικής κοινωνίας;

III) Ο Ελληνικός Παραδοσιακός Χορός μπορεί να αποτελέσει σημείο αντίστασης σε μοντέρνες μορφές κοινωνικής καταπίε­σης, πολιτισμικής αλλοτρίωσης, απελευθέρωσης του αυθορμητι­σμού του λαού ή έχει ήδη επιβιώσει του εαυτού του;

IV) Ο Ελληνικός Παραδοσιακός Χορός μπορεί να ενσωματώ­σει και να αντέξει ασχήμια, άρνηση, και ως σταθερή και ελεύ­θερη μορφή ελληνικής ανθρωπολογικής παράδοσης να μεσολα­βήσει ενότητα υπό τους όρους της εποχής μας μέσα σ’ έναν νέο κόσμο, σε μια πολυπολιτισμική κοινωνία, σ’ έναν ήδη μικρό πλα­νήτη κυριαρχούμενο πιθανόν από πολλά δορυφορικά τηλεοπτικά προγράμματα τύπου CΝΝ;

V) Σε ποια σχέση βρίσκεται η «παράδοση», η τυπική μορφο­λογία και η τάση για εξέλιξη μέσα στον ελληνικό παραδοσιακό χορό;

Τα ερωτήματα αυτά εκπορεύονται απ’ το «σήμερα» και το «αύριο» ενός φαινομένου το οποίο έχει μέσα του το «χθες», τη διάρκεια, την πολυμορφία και ενότητα και πολλαπλότητα, το «σήμερα» και το «αύριο».

Μήπως υπερφορτώνουμε τον Ελληνικό Παραδοσιακό Χορό με θεωρία, δηλαδή ένα φαινόμενο «ελαφρότητας» το επιβαρύ­νουμε με ευθύνες που δεν μπορεί να έχει; Μήπως αυτό είναι ήδη υπερφορτωμένο με συγκεκριμένη «κοινωνία» και ιστορία;

Πώς θα καταστήσουμε αυτό το υψηλό πολιτιστικό αγαθό της Ελλάδας αιώνια ζωντανό αν δεν το απελευθερώσουμε απ’ τον εγκλωβισμό του μέσα στη νοσταλγία για τις «χαμένες πατρίδες»;

Μήπως υπήρξε κάποτε ο Ελληνικός Παραδοσιακός Χορός και τώρα. απλά επιβιώνει και συντηρείται ως διακοσμητικό στοιχείο μιας φλύαρης και καταστραμμένης εποχής;

Μπαίνουμε μ’ αυτόν στο Μουσείο ή στο χορό των Μουσών;

Ο Marcuse στα έργα του «Έρως και Πολιτισμός» και «Λόγος και Επανάσταση» προτείνει την σχετική απαισιοδοξία την οποία προκαλούν στον σύγχρονο «μονοδιάστατο άνθρωπο» οι δομές καταπίεσης της βιομηχανικής τεχνοκρατικής αστικής κοινωνίας να την αρνηθούμε, να αλλάξουμε αυτή την κοινωνία, να ενδυνα­μώσουμε την κριτική, να αλλάξουμε τις σχέσεις ύπαρξης του ανθρώπου με τον έρωτα (ηδονή) και να γεφυρώσουμε έτσι το παρόν με το παρελθόν και το μέλλον. Ο κονφορμισμός της ζωής των ατόμων και κοινωνιών των μοντέρνων υστεροκαπιταλιστικών συστημάτων σημαίνει το τέλος της ουτοπίας, του αυθορμητι­σμού και του πολιτισμού, μια κοινωνία χωρίς αντίφαση και αντι­πολίτευση, γνώμες και συμπεριφορά ενιαιοποιημένες και κατευ­θυνόμενες με τη βοήθεια τεχνικής, επιστήμης, οργάνωσης, γρα­φειοκρατίας, οι οποίες καθιστούν περιττή την τρομοκρατία.

Σ’ αυτές η αντιπολίτευση απορροφάται από την απόδοση και το βιοτικό επίπεδο και έτσι προκύπτει η «μονοδιάστατη» κοινω­νία, ο «μονοδιάστατος άνθρωπος», το εργαλειοποιημένο άτομο, η ένστολη σκέψη, η εκμηδένιση της δημιουργίας, ο «διανοητικός κυνισμός», ο «μηδενισμός».

Βλέπουμε λοιπόν σε ποιες αρνητικές δυνάμεις είναι έκθετο σύμφωνα με τον Marcuse ένα φαινόμενο, όπως ο Ελληνικός Παραδοσιακός Χορός.

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: